Prawidłowy cykl menstruacyjny trwa 24-35 dni (średnio 28 dni), ale cykl każdej kobiety jest indywidualny (ważne jest prowadzenie kalendarzyka menstruacyjnego). Złuszczanie endometrium następuje co miesiąc na początku fazy folikularnej (od 1. do 7. dnia cyklu menstruacyjnego) i trwa 2-8 dni. Krwawienie występuje, jeśli komórka jajowa nie zostanie zapłodniona. Czasami, z przyczyn fizjologicznych lub patologicznych, początek miesiączki jest opóźniony.
Opóźnienie miesiączki wynoszące do 7-10 dni jest dopuszczalne u kobiet w wieku rozrodczym. Nawet jeśli miesiączka wystąpi po tym czasie, nie jest to uważane za nienormalne. Sporadyczne opóźnienia u dziewcząt w okresie dojrzewania i u kobiet w okresie okołomenopauzalnym również są normalne.
Jeśli nie występuje spodziewana miesiączka i występują objawy towarzyszące (nudności, wymioty, ból w podbrzuszu, wysoka temperatura), zaleca się konsultację z ginekologiem, a w przypadku wystąpienia silnych objawów, udanie się na pogotowie ratunkowe.
Fizjologiczne przyczyny opóźnionych miesiączek
Najczęściej kobiety doświadczają opóźnionej miesiączki po zajściu w ciążę. Dlatego pierwszą rzeczą, jaką należy zrobić, jeśli miesiączka nie pojawi się w terminie, jest wykonanie badania krwi na obecność hCG . Jeśli wynik jest pozytywny, należy skonsultować się z położnikiem/ginekologiem i wykonać USG miednicy mniejszej na wczesnym etapie ciąży (od 5. tygodnia ciąży do 7. dnia po spodziewanej miesiączce), aby sprawdzić rozwój zarodka i wykluczyć ciążę pozamaciczną. Jeśli wynik testu jest negatywny i nie ma upławów przez ponad tydzień, również należy umówić się na wizytę u ginekologa.
Niewielkie wahania cyklu menstruacyjnego mogą być związane ze zmianami stylu życia:
- nagły przyrost lub utrata masy ciała (towarzyszące zmianom poziomu hormonów);
- niezdrowa dieta, niedobór witamin i mikroelementów w diecie;
- odpoczynek lub zmiana stałego miejsca zamieszkania;
- stres (kortyzol blokuje funkcję jajników), zmęczenie fizyczne i psychiczne;
- przyjmowanie leków hormonalnych, neuroleptyków, leków przeciwdepresyjnych, zakładanie wkładki wewnątrzmacicznej;
- zaburzenia wydzielania hormonów płciowych na tle zmian okołomenopauzalnych;
Początek miesiączki u dziewcząt może być opóźniony przez rozpoczęcie aktywności seksualnej. Jest to spowodowane zmianami hormonalnymi i stresem.
Jeśli wahania cyklu miesiączkowego wynikają z przyczyn fizjologicznych, miesiączka powinna rozpocząć się w ciągu najbliższych 3-7 dni. Objawy zbliżającej się miesiączki, jeśli się spóźnia:
- „przekrwienie” gruczołów piersiowych;
- wahania nastroju;
- zwiększona wrażliwość na zapachy;
- trądzik na twarzy, plecach;
- wzdęcia, ciągnący ból w dolnej części brzucha;
Patologiczne przyczyny opóźnienia
Przedłużające się lub regularne opóźnienie miesiączki obserwuje się zazwyczaj w przypadku różnych chorób układu rozrodczego:
- zespół policystycznych jajników – powstaje w wyniku zaburzenia procesu owulacji
- niedoczynność lub nadczynność tarczycy – niedostateczna lub nadmierna czynność tarczycy;
- niewydolność jajników – wczesne (przed 40 rokiem życia) wyczerpanie zapasów komórek jajowych;
- zakażenia układu moczowo-płciowego – zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie pochwy, zapalenie przydatków, rzeżączka;
- patologie endokrynologiczne – otyłość, cukrzyca (spowodowana zaburzeniami produkcji estrogenów).
Objawy towarzyszące opóźnieniu miesiączki, jeśli brak wydzieliny spowodowany jest jakąś patologią:
- ból w dolnej części brzucha i dolnej części pleców;
- obniżone libido;
- zwiększona wrażliwość gruczołów piersiowych;
- wzrost włosów typu męskiego;
- nagły przyrost lub utrata masy ciała;
- nadmierne pocenie się, szybkie bicie serca.
Jakie są zagrożenia związane z opóźnionym okresem?
Jak obliczyć, kiedy spóźnia się miesiączka? Kobiety zazwyczaj prowadzą kalendarzyk menstruacyjny. Rejestruje on początek krwawienia i jego czas trwania (liczbę dni). Pozwala to obliczyć średnią długość cyklu i przybliżoną datę następnej miesiączki.
Nieregularne cykle miesiączkowe wskazują na zaburzenia układu hormonalnego, które mogą wpływać na cały organizm. Choroby wpływające na cykliczne krwawienia mogą osłabiać układ odpornościowy, prowadzić do problemów sercowo-naczyniowych, cukrzycy i patologii piersi.
Ryzyko związane z próbą wywołania okresu
Normalne opóźnienie miesiączki nie stanowi zagrożenia dla zdrowia kobiety. Nie należy jednak próbować wywoływać miesiączki, ponieważ może to prowadzić do powikłań, takich jak:
- krwawienie z macicy;
- brak miesiączki (amenorrhea);
- rozwój dysfunkcji endokrynologicznej;
Ponadto próby wywołania cyklicznego krwawienia utrudniają postawienie diagnozy i dobór skutecznego sposobu leczenia.
Diagnoza i leczenie
Regularne braki miesiączki wymagają konsultacji z ginekologiem . Lekarz przeprowadzi badanie ginekologiczne i pobierze wycinek do diagnostyki. W przypadku jakichkolwiek nieprawidłowych objawów lekarz może zlecić następujące badania:
- test gonadotropiny kosmówkowej (ciąża jest potwierdzona, jeśli poziom hormonu wynosi powyżej 5 mIU/ml);
- badanie ginekologiczne na mikroflorę (pozwala ocenić skład flory, określić obecność procesu zapalnego);
- profil hormonalny (poziom estradiolu, prolaktyny, progesteronu, testosteronu, TSH, FSH itp.);
- badanie cytologiczne szyjki macicy (pozwala na wykrycie komórek atypowych i nowotworów);
- testy na choroby przenoszone drogą płciową (chlamydia, rzeżączka itp.).
Spośród metod sprzętowych stosuje się ultrasonografię przezpochwową miednicy mniejszej.
Leczenie jest ustalane na podstawie wyników badań. Na przykład, w przypadku zaburzeń czynności tarczycy zalecana jest terapia hormonalna. Ciąża pozamaciczna i nowotwory złośliwe wymagają chirurgicznego usunięcia, natomiast guzy łagodne są monitorowane. Zakażenia przenoszone drogą płciową leczy się antybiotykami i lekami przeciwgrzybiczymi. Ponadto, w przypadku spóźnienia miesiączki, lekarz zaleci zbilansowaną dietę, kontrolę masy ciała, odpowiedni odpoczynek i radzenie sobie ze stresem.
